© Monique Hoogland

Maatregelen voor een groene en klimaatbestendige tuin

Laat je inspireren door de lijst met verschillende maatregelen om je tuin klimaat-, water- en natuurvriendelijk te maken.

Een Kleine maatregel heeft al een groot effect

Een tuin vol voedsel voor dieren

© pxhere.com
© pxhere.com
© Monique Hoogland
© pxhere.com
© Monique Hoogland
© Amar Sjauw En Wa - Windhorst
 ‹
 ›

Met een vogelhuisje, insectenhotel en de juiste bloemen en planten wordt de tuin een levende tuin!

Vogels zorgen voor sfeer in je tuin. Ze komen om eten en drinken te zoeken, nestjes te bouwen en om te badderen. Verschillende soorten beplanting vinden ze prettig. Planten bieden zaadjes om te eten. Bomen bieden bescherming en soms ook fruit. Hagen dienen als schuilplaats door de dichte takken en doornen. Een gazon of grasveldje is erg aantrekkelijk voor vogels door de insecten en wormen die er wonen. Veel insecten zijn nuttig; ze zorgen voor de bloemen en planten in je tuin en zijn voedsel voor vogels en kleine zoogdieren. Er zijn veel manieren om van je tuin een voedselplek te maken voor vlinders, bijen en vogels. Zorg in ieder geval voor veel verschillende bloeiende planten en zaadvormende planten; dit zijn bijna altijd ‘gedekte tafels’ voor vogels, bijen en vlinders.
Hieronder vind je een aantal ideeën.

Vlinders

Om je tuin geschikt te maken voor vlinders moet je eerst iets weten over de ontwikkeling van een vlinder.

Ontwikkeling van een vlinder
Het leven van een vlinder bestaat uit verschillende fases, waarin ze een volledige metamorfose ondergaan. Ze beginnen als eitje op een plant. Uit dit ei komt een rups gekropen. De rups vervelt een aantal keren waarbij zijn te klein geworden huid openbarst en de grotere rups eruit kruipt. Bij de laatste vervelling komt de pop in de cocon tevoorschijn. Dit is de fase waarin de rups verandert in een vlinder. Een cocon is een gesponnen beschermingslaagje dat de rups om zich heen heeft gemaakt. Na een aantal dagen of weken komt de vlinder tevoorschijn uit de cocon. Als je vlinders in je tuin wilt, moet je zorgen voor zonnige plekjes zodat ze zich kunnen opwarmen. Zorg er ook voor dat de vlinder in al zijn stadia in je tuin terecht kan. Op die manier komen vlinders het hele jaar in de tuin voor.

Maak een vlindervoederplek
Zet nectarplanten in je tuin en zorg voor een variatie in bloeitijden. De Buddleja (vlinderstruik) heeft bloemen met een lange, smalle bloembuis waardoor alleen insecten met een lange tong bij de nectar kunnen. Je ziet rond deze plant dan ook altijd allerlei vlinders rondfladderen. De Buddleja heeft allerlei grappige aanpassingen om het zo makkelijk mogelijk voor insecten te maken. Zo is het hartje van een niet bestoven bloem geel waardoor deze goed zichtbaar is voor insecten. Na de bestuiving wordt het hartje rood. Dit is juist een kleur die insecten slecht zien. De plant is een zeer waardevolle voedselbron voor vlinders. De zeldzame vlinders maken echter minder gebruik van deze plant.
Enkele aantrekkelijke planten voor vlinders zijn de zonnehoed, wilg en wilde tijm.
De vuilboom (oftewel sporkehout) trekt citroenvlinders aan en zijn bloesem levert nectar.
Klimop is de zogenaamde waardplant van het boomblauwtje.

Waardplanten
Veel rupsen van vlinders leven maar op een handvol soorten planten of zelfs maar op één soort plant. Een waardplant is een plant waarop dieren iets vinden dat ze nodig hebben zoals voedsel of iets om zich voort te kunnen planten. De brandnetel is zo’n belangrijke plant. Laat dus enkele brandnetels staan. Denk eens aan de ruimte achter je schuurtje of in een hoekje in de tuin. Brandnetels trekken de volgende vlinders aan: dagpauwoog, kleine vos, atalanta, landkaartje. Van de brandnetel kun je ook nog eens heerlijke soep koken, maar je kan er ook kaas mee maken.

Nachtvlinders
Door gras te laten groeien trek je rupsen van de nachtvlinders aan. Veel nachtvlinders rusten overdag op een muur of boom. Ze zoeken ’s nachts naar voedsel op bloeiende bloemen, rottend fruit, uitwerpselen en vochtige grond. Rupsen van nachtvlinders eten allerlei planten. Nachtvlinders hebben een belangrijke rol in het ecosysteem. Er zijn ongeveer maar 50 soorten dagvlinders in Nederland. En dat terwijl er wel ongeveer 2400 soorten nachtvlinders zijn! Veel andere diersoorten (vleermuizen/vliegen/vogels) zijn afhankelijk van de nachtvlinder omdat dit een belangrijke voedselbron voor ze is. Nachtvlinders maken dankbaar gebruik van bloeiende planten in je tuin zoals de kamperfoelie, wilde rozen, hanggeranium en de liguster. De teunisbloem gaat pas ’s avonds open en is dus helemaal gericht op de nachtvlinder.

Bijen

Bijen hebben stuifmeel en nectar nodig; zorg jaarrond voor bloeiende planten in groepjes in de tuin. Bijen zijn namelijk van vroeg in het voorjaar tot laat in de herfst actief. Sommige soorten overwinteren in uitgebloeide bloemstengels, snoei daarom in het voorjaar en houd wat rommelhoekjes waar ze eitjes kunnen leggen. Als je tuin veel planten, bomen en struiken voor de bijen heeft, bestuift de bij de aardbeiplanten zodat wij ook voedsel kunnen oogsten. Hemelsleutel, herfstaster, muurpeper, lavendel, kattenkruid, blauwe knoop, zonnehoed en kruiden zoals tijm en rozemarijn zijn echte bijenlokkers.

Vogels

Schaaltje met water
Een schaal met water is goed voor vogels om te drinken en badderen. Een vijver is nog beter, door de waterplanten en de insecten die daar weer op afkomen, maar een schoteltje waterpast op elk balkon. Dit is zeker een voorbeeld van op een zeer makkelijke manier iets voor de vogels doen!

Vetbollen en ander voedsel voor vogels
Vogels kunnen het hele jaar bijgevoerd worden. Ze zullen zich niet volproppen als ze geen trek meer hebben en ze zullen niet verleren zelf voedsel te vinden. In het voorjaar hebben vogels energie nodig om te nestelen, eieren te leggen, hun territorium te verdedigen en jongen groot te brengen. Voedsel moet hiervoor kalk en eiwit bevatten en minder vet. Vetbollen en pinda’s zijn in deze periode dus minder geschikt. Ze zullen op zoek gaan naar insecten, wormen en rupsen. Heb je een composthoop achter in de tuin dan zullen ze hier de wormen uitpikken. Wil je ze toch iets bijvoeren kies dan voor goed uitgekookte en fijngestampte eierschillen.
In de winter verbruiken de vogels veel energie om zich op temperatuur te houden. Vetbollen en pinda’s zijn dan juist wel geschikt.

Amfibieën

Om je tuin een voedselplek voor kikkers, padden en salamanders te laten zijn heb je tuinvijvers met een glooiende oever nodig waar de dieren zich kunnen voortplanten. Buiten de voortplantingsperiode leven de meeste amfibieën, behalve de groene kikker, op het land. Het is belangrijk om wat rommelige hoekjes te hebben en bij voorkeur inheemse planten, heesters en bomen te gebruiken; deze trekken meer insecten en dus voedsel naar de tuin. Composthopen, bladhopen, houtstapels en stapels stenen of dakpannen verhogen de structuurvariatie van je tuin, wat ook voor kleine zoogdieren en vogels aantrekkelijk is. Onder deze materialen is veel voedsel te vinden zoals wormen, spinnen en andere ongewervelden.

Infoblad: 'Een tuin vol vogels, bijen en vlinders'

kosten
zeer weinig kosten
moeilijkheid
makkelijk
onderhoud
zeer weinig onderhoud

Benodigdheden

Lavandula angustifolia ‘Hidcote’

Nederlandse naam Lavendel
bloeikleur diep paars/ blauw
bloeitijd juni – september
groeihoogte 40 – 50 cm
standplaats zon
grondsoort doorlatende, humusrijke grond

Buddleja (Vlinderstruik)

De Buddleja (vlinderstruik) heeft bloemen met een lange, smalle bloembuis waardoor alleen insecten met een lange tong bij de nectar kunnen. Je ziet rond deze plant dan ook altijd allerlei vlinders rondfladderen.

Prunus x subhirtella ‘Autumnalis Rosea’

Prunus x subhirtella ‘Autumnalis Rosea’ met de Nederlandse naam Winterbloeiende kers is een waardeplant voor bijen.

Bloeikleur: licht rose
Bloeitijd: januari – april
Groeihoogte: 3-5 m
Sandplaats: zon
Grondsoort: humusrijke grond

×
Filters
Favorieten
Favorieten

Klik op het hartje bij een maatregel om 'm te bewaren.

×