© Monique Hoogland

Maatregelen voor een groene en klimaatbestendige tuin

Laat je inspireren door de lijst met verschillende maatregelen om je tuin klimaat-, water- en natuurvriendelijk te maken.

Een Kleine maatregel heeft al een groot effect

Regenwatergebruik

© pxhere.com
© atelier GROENBLAUW
 ‹
 ›

Het opslaan van het regenwater dat op het dak valt voor gebruik in de wc, de wasmachine en het besproeien van de tuin is een beproefde techniek en wordt al veel toegepast. Regenwater is van voldoende kwaliteit en over het algemeen zachter dan leidingwater waardoor het beter is voor de wasmachine. Door regenwater te gebruiken voor de wasmachine en het toilet kun je op de kosten voor drinkwater besparen maar help je vooral het milieu. Bij de drinkwaterwinning en -bereiding moet energie ingezet worden en er komen chemicaliën aan te pas. In de toekomst zullen door de klimaatverandering ook weleens drinkwatertekorten in lange droogteperioden optreden.

In verband met gezondheidsrisico’s mag het water in Nederland alleen voor de wasmachine, de wc en de tuin gebruikt worden en niet voor douchen of drinkwater.

Een huisinstallatie voor het gebruik van regenwater bestaat uit de volgende componenten: een reservoir, filter, overstort, een centraal regelsysteem, pompjes, aansluiting op gebruikspunten en een suppletievoorziening.

De reservoirinhoud wordt afgestemd op de beschikbare hoeveelheid neerslag en het te verwachten gebruik. Bij een optimale dimensionering is niet alleen de reductie van het drinkwatergebruik optimaal maar wordt ook de neerslag voor een deel gebufferd.

Het teveel aan regenwater wordt overgestort en kan in de tuin vastgehouden worden of bij gebrek aan een tuin afgevoerd worden via een nabijgelegen sloot, greppel of het regenwater riool.

Installatieonderdelen

 

Filter
Afstromend hemelwater bevat vaste stoffen zoals restanten van bladeren die er beter uitgefilterd kunnen worden zodat ze niet door rotting de waterkwaliteit negatief beïnvloeden of de installatie beschadigen. Een hevige regenbui spoelt dan het filter schoon en voert het vuil af via de overstort.
Ondanks filtering komt een deel van het slib in het reservoir terecht. Om te voorkomen dat dit omhoog wervelt, dient het hemelwater geleidelijk in het reservoir te stromen. Dit kan eenvoudig door de waterinlaat met een bocht van 180° uit te voeren en tot onder in het reservoir door te laten lopen.

Beton- of kunststofreservoir
Reservoirs zijn doorgaans gemaakt van beton of van kunststof. Betonnen reservoirs zijn sterk en hebben een ruwe oppervlaktestructuur. Micro-organismen kunnen zich aan de ruwe wanden hechten en de aanwezige verontreiniging afbreken. Bij plaatsing op binnenterreinen moet de locatie met een hijskraan bereikbaar zijn.
Voor kleine reservoirs ligt het gebruik van kunststoftanks voor de hand. Deze zijn licht en kunnen inpandig op zolder, in de kruipruimte, of in de tuin geplaatst worden. Kleinere reservoirs kunnen aan elkaar gekoppeld worden om de gewenste reservoirinhoud te bereiken.
Er bestaan ook regenwaterzakken voor de bestaande bouw. In de kruipruimte wordt een kunststofwaterzak geplaatst die als reservoir dienstdoet. In een van boven bereikbare schacht worden de overige installatie-onderdelen (pomp e.d.) geplaatst, zodat deze bereikbaar zijn voor onderhoudswerkzaamheden.
Bij hogere grondwaterstanden moet bij reservoirs in tuin en kruipruimte rekening worden gehouden met opdrijven. Bij kunststofreservoirs met een laag gewicht kan de tank van een ballast laag met grind of granulaat worden voorzien. Deze ballast laag vormt tegelijk de ondergrond waarop micro-organismen verontreinigingen kunnen afbreken.

Centraal regelsysteem
Het centraal regelsysteem is een kast in het huis die de functies van het regenwatergebruikssysteem stuurt: het houdt het peil van het water in het reservoir in de gaten via een vlotter en zorgt bij een te laag peil ervoor dat drinkwater gebruikt wordt in plaats van water uit het reservoir (suppletie). Het systeem heeft twee watertoevoerleidingen: de drinkwaterleiding en via een opzuigpomp de aanvoer uit het reservoir. De uitgang van het systeem bevat een pomp en een expansievat om de waterdruk in huis te regelen.

Suppletie
Om functies zoals de toiletspoeling en de wasmachine altijd van water te kunnen voorzien wordt het systeem
omgeschakeld op drinkwatergebruik als het reservoir bijna leeg is. Het drinkwaterbedrijf eist wel een onderbreking tussen het drinkwaternet en het regenwater. Door de toevoeropening van de suppletie ruim boven het hoogste wateroppervlak in het reservoir aan te brengen, is aan deze eis voldaan.

Regenwaternet
Om risico’s door verwisseling van de waterleidingen uit te sluiten verdient het aanbeveling de leidingen van het regenwatergebruikssysteem naar de gebruikspunten van dit water te coderen door bijvoorbeeld een afwijkende kleur te gebruiken of te voorzien van leidingmarkeringen. Het risico op verwisseling met de drinkwaterleiding wordt zo gereduceerd.

Onderhoud installatie
Ten behoeve van een onderhoud is het reservoir voorzien van een mangat. Periodiek kan het reservoir (gemiddeld 1 x per 10 jaar) van slib ontdaan worden en gereinigd worden. Verder kan via het mangat het filter schoongemaakt worden en kunnen de interne onderdelen (zoals pomp en vlotters) bereikt worden.

kosten
zeer hoge kosten
moeilijkheid
vrij makkelijk
onderhoud
gemiddeld

Tips

  • Schakel een specialist in voor het bepalen van de afmetingen van de tank. Dit vereist namelijk deskundigheid en is afhankelijk van het dakoppervlak, het verwachte gebruik en de verwachte neerslag. Als vuistregel voor de dimensionering van een regenwaterreservoir kan worden gebruikt: 5 m3 voor elke 100 m2 dakoppervlak.
×
Filters
Favorieten
Favorieten

Klik op het hartje bij een maatregel om 'm te bewaren.

×