© pxhere.com

Alle maatregelen

Laat je inspireren door de lijst met maatregelen om Enschede groen en blauw in te richten.

Stadsbossen en voedselbossen

Stadsbossen zijn groengebieden met een bos karakter wat voldoet aan de definities van een bos ( Of een groep bomen als bos wordt gedefinieerd, wordt bepaald door de aanwezigheid van bomen, struiken en een kruidlaag enerzijds en de aanwezigheid van een boseigen fauna en flora anderzijds).

Een stadsbos ligt in of dichtbij een stad of stedelijk gebied. Deze stadsbossen vormen een verbinding tussen de groengebieden in de stad en het omliggende landschap en vangen de stedelijke recreatiedruk op. Een kenmerk van een stadsbos is dat er meestal meer recreatieve voorzieningen zijn dan in een regulier bos. De recreatieve voorzieningen bevinden zich vaak in de directe nabijheid van de stadsrand en zijn goed toegankelijk voor iedereen en met de fiets bereikbaar.

Deze bossen kunnen uit verschillende groengebieden bestaan, sommige stadsbossen zijn ontstaan uit oude landgoederen zoals bijvoorbeeld de Haarlemmerhout en andere stadsbossen zijn specifiek aangelegd als uitloopgebieden voor de stadsbewoners met primair recreatieve doeleinden zoals bijvoorbeeld in Almere.

De recreatieve voorzieningen die vaak te vinden zijn in stadsbossen zijn onder andere: parkeerplaatsen, een dicht netwerk van fiets- en wandelpaden, een bezoekerscentrum, een kinderboerderij, sportfaciliteiten en horeca.

Stadsbossen hebben vaak verschillende eigenaren, particulieren, bedrijven, Staatsbosbeheer, gemeenten en overige organisaties kunnen allemaal eigenaar zijn van een klein stukje.

De naam zegt het; al een stadsbos is primair voor de stad de lokale bewoners.

Naast hun functie voor recreatie en hun betekenis bij het verzachten van hittestress kunnen ze eilanden van relatief schone lucht in en bij de stad creëren. Bij het aanleggen van nieuwe stadsbossen moet een optimalisatie plaatsvinden in het kader van luchtzuivering, stadsventilatie en hittestress.

Stadsbossen zijn belangrijk als recreatiegebieden maar hebben ook een functie in de luchtverversing en koeling van de aangrenzende gebieden. Gemengde bossen met open stukken met ligweiden en speelplekken voldoen aan alle eisen.

Stadsbossen dragen bij aan de verlaging van de luchttemperatuur in de stad en bieden natuurlijk veel ruimte aan flora en fauna.

Verkoelende minibossen
In het kader van het beperken van hittestress worden tegenwoordig ook mini stadsbossen gepropageerd met de afmetingen van een voedselveld die primair dienen om de stad te koelen.

Voedselbos
Een stadsbos kan ook voor een deel bestaan uit een voedselbos.

“Een voedselbos is een door mensen ontworpen productief ecosysteem naar het voorbeeld van een natuurlijk bos, met een hoge diversiteit aan meerjarige en/of houtige soorten, waarvan delen (vruchten, zaden, bladeren, stengels ed.) voor de mens als voedsel dienen. Een voedselbos kenmerkt zich met aanwezigheid van:

  • een kruinlaag van hogere bomen;
  • minimaal 3 van de andere vegetatielagen van resp. lagere bomen, struiken, kruiden, bodembedekkers, ondergrondse gewassen en klimplanten;
  • een rijk bosbodemleven;
  • een robuuste omvang, d.w.z. een oppervlakte van minimaal 0,5 hectare in een ecologisch rijke omgeving; in een ernstig verarmde omgeving is een minimale oppervlakte tot 20 hectare vereist.”

(Green Deal Voedselbossen, 2017)

Een voedselbos heeft vele voordelen zoals het verbeteren van de bodemvruchtbaarheid, verhogen van de biodiversiteit, vergroten van voedselproductie, zorgen voor klimaatmitigatie en klimaatadaptie, produceren van biomassa, vergroten van de bewustwording van natuur, voedsel en gezondheid, kan ingezet worden voor recreatief medegebruik en levert sociale, educatieve en economische meerwaarde op.

Een goed ontworpen voedselbos waarin de verschillende lagen en soorten op de juist manier zijn gecombineerd houdt zichzelf in stand en biedt voedsel en onderdak aan vele soorten planten en dieren.

De eerste jaren kost het voedselbos veel aan arbeid, tijd en input. Er moet geplant, gemaaid en geoogst worden. De bodem moet worden opgebouwd en wordt langzaam vruchtbaarder. Door het creëren van een kleine kringloop houdt het voedselbos zichzelf in stand. Het blad mag niet worden weggehaald anders wordt de kringloop verstoort.

De verschillende vegetatielagen kunnen bestaan uit:

  • Kruinlaag met hoge bomen (walnotenbomen, zoete kers,…) zorgt voor beschutting en productie van organisch materiaal (blad).
  • Lagere bomen en hogere struiken (hazelaars, appelbomen).
  • Lagere struiklaag (rode bessen, frambozen).
  • Kruidlaag met overblijvende groenten (zeekool, asperge).
  • Bodemkruiper en bedekkers (hondsdraf, bosaardbei).
  • Klimplanten (druif, kiwi).
  • Wortel-, knol-, bolgewassen (aardperen, mierikswortel).
  • Schimmels en bodemorganismen (champignons, cantharellen).
  • Waterplanten als er water aanwezig is (waterkers, lisdode).
×
Filters
Favorieten
Favorieten

Klik op het hartje bij een maatregel om 'm te bewaren.

×